/
Um Þjóðleikhúsið
Þjóðleikhúsið er leikhúsið okkar allra, lifandi og kraftmikið leikhús sem á brýnt erindi við fólkið í landinu. 

Nýtt upphaf

Við í Þjóðleikhúsinu höfum beðið þess með mikilli eftirvæntingu að mega leiða ykkur inn í nýtt leikár, fullt af nýjungum og spennandi upplifunum! Við erum afar þakklát fyrir að nú geti landsmenn aftur farið að koma saman, njóta og upplifa í sameiningu. Við höfum nýtt tímann vel á undanförnum mánuðum til að endurmeta, breyta og bæta.

Margir af fremstu listamönnum þjóðarinnar hafa gengið til liðs við leikhúsið og nýtt leikár er kynnt undir nýrri, listrænni forystu. Við erum staðráðin í að hreyfa við ykkur, áhorfendur góðir, á nýju og metnaðarfullu leikári. Við ætlum að segja kraftmiklar sögur sem skipta máli, hlæja, gráta og kynnast ótal hliðum mannlegrar tilveru. Óvenju mörg íslensk verk eru á boðstólum en einnig frábær erlend verk sem við teljum að eigi erindi við okkur öll. Við bjóðum upp á fjölbreytt úrval barnaleikrita, og galopnum leikhúsið fyrir ungu fólki með einstökum kjörum. Leikhúskjallarinn gengur í endurnýjun lífdaga með fjölbreyttri dagskrá og við hleypum þar líka af stokkunum Hádegisleikhúsi Þjóðleikhússins. Loftið, endurnýjað leikrými á efstu hæð leikhússins, verður ný og spennandi tilraunastofa.

Til að gera sem best við leikhúsgesti höfum við ráðist í gagngerar endurbætur á forsal með enn betri veitingaaðstöðu. Nú geta gestir gert meira úr kvöldinu með því að mæta fyrr og njóta ljúffengra veitinga fyrir sýningu og í hléi og jafnvel gluggað í úrvalið í nýju leikhúsbókabúðinni okkar. En það sem hefur ekki breyst er að leikhúskortið er enn besta leiðin til að tryggja sér öruggt sæti á besta verðinu. Ég vona að þið, kæru gestir, tryggið ykkur leikhúskort til að upplifa sem flestar ógleymanlegar stundir með okkur á þessu nýja og spennandi leikári.

Verið hjartanlega velkomin í Þjóðleikhúsið.
Nú getur allt gerst.

Magnús Geir Þórðarson, þjóðleikhússtjóri

 

Leikhús allrar þjóðarinnar

Þjóðleikhúsið er leikhúsið okkar allra, lifandi og kraftmikið leikhús sem á brýnt erindi við fólkið í landinu. 

Í Þjóðleikhúsinu eru settar á svið framúrskarandi leiksýningar sem skemmta áhorfendum, ögra þeim, vekja þá til umhugsunar og veita þeim innblástur. Þjóðleikhúsið sýnir fjölbreytt úrval sviðsverka sem er ætlað að höfða til ólíkra áhorfendahópa, með það að markmiði að efla og glæða áhuga landsmanna á list leikhússins og auðga leikhúsmenningu í landinu.

Á verkefnaskránni eru að jafnaði ný og eldri innlend og erlend verk, klassískar leikbókmenntir, söngleikir og barnasýningar, sem og sýningar af ýmsu tagi unnar í samstarfi við leikhópa, danslistafólk og listastofnanir. Sérstök rækt er lögð við innlenda nýsköpun og ný íslensk leikverk. Þjóðleikhúsið leggur einnig ríka áherslu á að efla áhuga og skilning yngri kynslóða á leikhúsinu með sýningum fyrir börn og unglinga og fræðslustarfi. Leikið er á fimm ólíkum leiksviðum í leikhúsinu, en Þjóðleikhúsið sýnir einnig sýningar á leikferðum um landið.

Á hverju ári eru um 30 ólíkar sýningar á fjölum leikhússins. Þar af er um tugur nýrra frumsýninga, en að auki sýnir leikhúsið verk frá fyrra leikári ásamt samstarfs- og gestasýningum.

Fastráðið starfsfólk leikhússins er um 100 manns, en einnig starfa tæplega 200 lausráðnir starfsmenn við leikhúsið á ári hverju. Eru þá ótaldir starfsmenn gesta- og samstarfsverkefna. Í Þjóðleikhúsinu starfar metnaðarfullt sviðslistafólk í fremstu röð og þar er lögð alúð við að efla innra starf og starfsánægju, með áherslu á jafnréttismál.

Þjóðleikhúsið er eign íslensku þjóðarinnar og um starfsemi þess er fjallað í lögum nr. 165/2019 um sviðslistir.

/
/
/
/
/
Landsbyggðin og leikferðir

Þjóðleikhúsið leggur mikla áherslu á að rækta tengslin við áhorfendur utan höfuðborgarsvæðisins. Við förum í leikferðir um landið og tökum þátt í samstarfsverkefnum af ýmsu tagi.

Leikferð með leikrit fyrir fullorðna

Upphaf eftir David Eldridge
Þetta fallega, fyndna og hlýlega verk fer á ferð um landið á leikárinu.
– Hof, Akureyri
– Ísafjörður
– Egilsstaðir
– Vestmannaeyjar
Miðasala á alla viðburði á leikhusid.is.

Leikferð með leikrit fyrir börn

Ég get 
Undurfalleg leiksýning fyrir yngstu börnin. Sýningin heimsækir leikskóla víða um land í vetur. Sjá nánar hér.

Leikferð með leikrit fyrir unglinga

Vloggið
Nýtt verk eftir Matthías Tryggva Haraldsson
Nýtt leikrit fyrir unglinga sýnt víða um land í vetur. Sjá nánar hér.

Aukið samstarf við Leikfélag Akureyrar

Þjóðleikhúsið og LA munu sameina krafta sína á næstu árum með leikferðum á báða bóga og margvíslegu samstarfi. Söngleikurinn Vorið vaknar í uppsetningu LA er væntanlegur til höfuðborgarinnar á árinu 2021, og sýning Þjóðleikhússins á Upphafi mun ferðast norður fyrir heiðar á leikárinu. Leikhúsin vinna saman að leiksýningunni Krufningu á sjálfsmorði með útskriftarnemum LHÍ. Jafnframt munu leikhúsin eiga samstarf um framleiðslu og fræðslumál.

Þjóðleikur á landsbyggðinni

Vettvangur fyrir ungt leikhúsáhugafólk og höfunda til að spreyta sig á list leikhússins. Þjóðleikhúsið veitir þjálfun og fjögur leikskáld skrifa ný verk fyrir unga fólkið sem vinnur að sýningum á þeim í heimabyggð. Í samstarfi við ýmsa aðila á landsbyggðinni og UngRÚV.

Athyglisverðasta áhugaleiksýning leikársins

Á hverju vori stendur Þjóðleikhúsið fyrir vali á áhugasýningu ársins, í samstarfi við Bandalag íslenskra leikfélaga. Sýningin sem verður fyrir valinu er sýnd á Stóra sviði leikhússins.

Þjóðleikhússtjórar frá upphafi
/
1949 – 1972
Guðlaugur Rósinkrans
/
1972 – 1983
Sveinn Einarsson
/
1983 – 1991
Gísli Alfreðsson
/
1991 – 2004
Stefán Baldursson
/
2005 – 2014
Tinna Gunnlaugsdóttir
/
2015 – 2019
Ari Matthíasson
/
2020
Magnús Geir Þórðarson
Þjóðleikhúsráð
Um þjóðleikhúsráð, skv. 5. gr. laga nr. 165/2019 um sviðslistir: “Ráðherra skipar fimm manna þjóðleikhúsráð til fimm ára í senn. Fagfélög innan Sviðslistasambands Íslands tilnefna þrjá fulltrúa en ráðherra skipar tvo án tilnefningar og skal annar þeirra vera formaður. Varamenn skulu skipaðir á sama hátt. Ekki er heimilt að skipa sama aðalmann í þjóðleikhúsráð lengur en tvö samfelld starfstímabil. Þjóðleikhúsráð er stjórnarnefnd Þjóðleikhússins og skulu allar meiri háttar ákvarðanir um leikhúsreksturinn kynntar fyrir ráðinu. Ráðið setur sér starfsreglur þar sem nánar er kveðið á um framkvæmd starfa þess. Þjóðleikhúsráð vinnur með þjóðleikhússtjóra að langtímaáætlun um starfsemi Þjóðleikhússins. Stefna Þjóðleikhússins til þriggja ára og ársáætlun skulu lagðar fyrir þjóðleikhúsráð og ber ráðið ábyrgð á eftirliti með framkvæmd þeirra gagnvart ráðherra.” Þjóðleikhúsráð 2020-2025 er þannig skipað: 
Þjóðleikhúsráð, skipað

1. júlí 2019 til 1. júlí 2023:

  • Halldór Guðmundsson
    formaður, skipaður án tilnefningar
  • Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir
    varaformaður, skipuð án tilnefningar
  • Sjón – Sigurjón Birgir Sigurðsson
    tilnefndur af SAFAS (fagfélögum innan Sviðslistasambands Íslands)
  • Kolbrún Halldórsdóttir
    tilnefnd af SAFAS
  • Þórunn Sigríður Þorgrímsdóttir
    tilnefnd af SAFAS
Varamenn:
  • Jóna Finnsdóttir
    skipuð án tilnefningar
  • Magnús Árni Skúlason
    skipaður án tilnefningar
  • Sigmundur Örn Arngrímsson
    tilnefndur af SAFAS
  • Ragnheiður Maísól Sturludóttir
    tilnefnd af SAFAS
  • María Ellingsen
    tilnefnd af SAFAS
Listrænt teymi Þjóðleikhússins
Magnús Geir Þórðarson
þjóðleikhússtjóri
Hrafnhildur Hagalín Guðmundsdóttir
listrænn ráðunautur
Melkorka Tekla Ólafsdóttir
leiklistarráðunautur
Gréta Kristín Ómarsdóttir
listrænn stjórnandi Kjallarans og Loftsins
Björn Bergsteinn Guðmundsson
yfirljósahönnuður
Ilmur María Stefánsdóttir
leikmynda- og búningahöfundur
Ólafur Egill Egilsson
leikstjóri og höfundur
Unnur Ösp Stefánsdóttir
leikstjóri, höfundur og leikari
Byggingarsagan
1873

1873 Hugmyndinni um Þjóðleikhús í fyrsta sinn varpað fram skriflega, svo vitað sé, í sendibréfi sem Indriði Einarsson skrifar Sigurði Guðmundssyni.

1907

1907 Indriði setur formlega fram hugmynd sína um Þjóðleikhús 34 árum síðar, í tímaritinu Skírni, með hugmyndum um stærð hússins og útbúnað, og tilheyrandi útreikningi á kostnaði.

1915

Indriði skrifar í tímaritið Óðin og hvetur enn til þess að ráðist verði í að byggja Þjóðleikhús. Þar segir hann m.a.:Leikhúsið sameinar í sér allar listir í einu, ef það er fullkomnara en við höfum átt að venjast. Það er efsta loft menningarinar í hverju landi.Með þessum skrifum hefst fyrsti kaflinn í sögu Þjóðleikhússins. Eftir þetta leggja margir áhugamenn um leiklist málefninu lið, m.a. með skrifum í blöð. Fremstur í þeirra röð er vinur Indriða, skáldið Einar H. Kvaran, sem skrifar margar skeleggar greinar um ágæti þess að stofna þjóðleikhús.

1919

Leikfélag Reykjavíkur er rekið með miklum blóma á þessum tíma, og setur m.a. upp mörg íslensk verk. Leikfélagið gefur allan ágóða af sýningu Nýársnæturinnar í sjóð til leikhúsbyggingar. En þó áhugann skorti ekki, er enn langt í land með þjóðleikhús. Brautryðjendurnir eru af samtímafólki taldir óraunsæir draumóramenn, og það er almenn skoðun ráðamanna að þjóðleikhús sem myndi kosta ekki minna en 250 þúsund krónur, sé einfaldlega of dýrt fyrirtæki fyrir litla þjóð. Illa gengur að afla fjár, og þykir útséð með að nokkuð verði af framkvæmdum um ófyrirsjáanlega framtíð.

1922

Sú hugmynd kemur upp að fjármagna byggingu þjóðleikhúss með því að láta allan skemmtanaskatt renna til byggingar þess, og standa undir rekstri þess. Hugmyndin var í því fólgin að láta lægri skemmtun styðja hina æðri og þroskavænlegriÞar með verða þáttaskil, því skyndilega er bygging þjóðleikhúss orðin raunhæfur möguleiki. Nokkrir nánustu vandamenn Indriða Einarssonar og Jónas Jónsson alþingismaður gera með sér bandalag um þessa lausn málsins.

1923

Þingmennirnir Jakob Möller og Þorsteinn M. Jónsson bera fram frumvarp um að skemmtanaskattur renni í byggingu þjóðleikhúss og það er samþykkt og lögfest með miklum meirihluta á Alþingi.

1925

Í fyrstu byggingarnefndinni sitja Indriði Einarsson, formaður, Einar H. Kvaran og Jakob Möller. Þeir starfa án launa. Farið er að huga að teikningum hússins, og Guðjón Samúelsson, byggingameistari ríkisins er fenginn til verksins. Frá þessum fyrstu teikningum og til vígsludags eiga eftir að líða 25 ár.

1929

Grunnur hússins er tekinn 1929, en á næstu tveimur árum er húsið steypt upp og gert fokhelt.1932Skemmtanaskattssjóðurinn er tekinn af húsinu til ársins 1941.

1941

Þjóðleikhúsið er hernumið til 1945 og þar geymd ýmis hergögn breska hersins.

1950

Þjóðleikhúsið er opnað formlega.21 ár leið frá fyrstu skóflustungu til vígsludags, en ef frá eru talin þau ár sem allt var í biðstöðu vegna fjárskorts eða hernáms, var byggingatíminn 7 ár.

1989-1990

Stóra salnum er breytt, í stað tveggja áhorfendasvala koma nú einar svalir, sjónlínur áhorfenda og hljómburður er bættur. Leikhúsloftið útbúið.2006-2008Viðamiklar viðgerðir á ytra byrði leikhússins.

2013

Viðbygging við austurhlið leikhússins eykur geymslurými leikmynda og tengir Smíðaverkstæði í kjallara við Stóra sviðið.

2018

Aðgengi fatlaðra að aðalbyggingu bætt með viðbyggingu fyrir lyftu.

2020

Aðstaða gesta, veitingaaðstaða, andyri og Þjóðleikhúskjallari í aðalbyggingu stórbætt. Bætt úr lýsingu, innréttingum og húsgögnum. Byggingin lýst upp að utan. Aðstaðan færð nær upprunalegu höfundaverki Guðjóns Samúelssonar.

Opnunartími miðasölu
Opið frá 12-18 á virkum dögum Sýningardögum frá 12-20
Heimilisfang
Hverfisgata 19, 101 reykjavík
Sjá á korti
Sími